Of bel naar het telefonisch spreekuur, dagelijks tussen 9-11u en 16-17u
078 - 770 81 81

niet luisteren & liegen

Kinderen worden niet geboren met een geweten, maar ontwikkelen dat door van alles uit te proberen en grenzen op te zoeken. Ze kunnen de gevolgen van hun daden nog niet goed inschatten. Als het dan fout gaat, is een leugentje soms snel gemaakt om straf te ontlopen

Goed en slecht

Rond 4 jaar hebben de meeste kinderen besef wat wel en niet mag. Het is nog wel moeilijk voor een kleuter om zich daar altijd aan te houden. Kleuters kennen ook nog niet goed het verschil tussen goede en slechte bedoelingen. Wat voor hen telt is het resultaat: het kopje is kapot. Het maakt niet uit of dit expres of per ongeluk is gedaan. Ze begrijpen nog niet goed wat schuld is.

Niet met opzet

Je kind vertelt waarschijnlijk niet altijd de waarheid. Maar dat betekent nog niet dat het opzettelijk de waarheid wil verdraaien, dus expres liegt. Als je kind wat ouder wordt begrijpt het steeds beter wat liegen is.

Het is niet altijd gemakkelijk om er achter te komen of een kind zich met opzet niet aan de regels houdt. Soms liegen kinderen als ze zeggen dat ze het niet met opzet deden, maar soms gebeurt iets echt niet met opzet. Het is belangrijk dat je dit als ouder in de gaten hebt.

Vaak liegen

Kinderen kunnen liegen omdat ze geen straf willen. Als je kind veel liegt, is het goed om te kijken naar de manier waarop je straf geeft. Als je snel en veel straf geeft, dan is je kind eerder geneigd te liegen om die straf te ontlopen. Bedenk of je misschien niet te streng bent. Positief omgaan met je kind werkt beter dan straffen.

Veel liegen kan ook een andere oorzaak hebben. Als je je zorgen maakt en erover wilt praten kun je contact opnemen met het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) bij jou in de buurt.

Huilen en schreeuwen

Kinderen kunnen gaan huilen en schreeuwen als ze hun zin niet krijgen. Pas als je toegeeft, doen ze weer normaal. Op die manier leren kinderen dat ze door te huilen en te schreeuwen hun zin krijgen. Ze zullen het dan dus juist vaker doen.

Je kunt dit gedrag negeren. Of je kunt je kind goed aankijken en op strenge toon zeggen dat het nu moet ophouden en rustig moet worden. Wat je het best kunt doen hangt af van de leeftijd van je kind en van de situatie. Geef kinderen die dreinen in ieder geval niet hun zin. Als je kind weer luistert en zich goed gedraagt, geef je het een compliment. Zeg erbij wat je kind goed doet.

Kwetsende opmerkingen

Behalve huilen een schreeuwen kan je kind ook kwetsende dingen zeggen, bijvoorbeeld dat het jou niet lief vindt als het iets niet krijgt, of dat het jou stom vindt. Je kind begrijpt misschien niet precies wat het zegt, maar heeft wel in de gaten dat het jou hiermee op een gevoelig punt raakt.

Eventueel kun je een passende straf bedenken voor dit gedrag, maar vaak is het beter om zulke opmerkingen te negeren. Je kunt je schouders ophalen en zeggen dat jij hem of haar wel lief vindt. Waar je ook voor kiest, wees daarin consequent en geef kinderen die door blijven schelden niet alsnog hun zin. Leg op een ander moment uit dat schelden jou verdrietig maakt. Vraag ook hoe je kind het zelf zou vinden om uitgescholden te worden. Zo leren kinderen zich in te leven in gevoelens van anderen.

Weglopen

Een andere manier om jou uit te dagen, is weglopen of bij je vandaan rennen. Soms doen kinderen dit om negatieve aandacht te krijgen. Je kunt daarom beter niet achter je kind aan rennen. Uiteindelijk moet het toch een keer uit zichzelf terugkomen en dan kun je het een standje geven.

Sommige jonge kinderen lopen boos weg als je samen buiten bent. Dat kan gevaarlijk zijn, vooral bij kleuters. Op een weg met druk verkeer is dat zelfs heel gevaarlijk. Zorg dan wel dat je het kind meteen terughaalt en een duidelijk standje geeft. Leg ook uit hoe gevaarlijk het kan zijn.

Zwijgen

Kinderen kunnen langere tijd zwijgen om hun zin te krijgen of om aandacht te krijgen. Als je kind niet meer tegen je praat, is dat natuurlijk vervelend. Wat je kunt doen is tegen je kind blijven praten alsof er niets aan de hand is. Als je kind met gebaren of rare geluiden iets van jou gedaan wil krijgen, negeer dat dan. Vroeg of laat zal je kind dan toch gewoon moeten zeggen wat er aan de hand is of wat het wil.

Onderhandelen

Sommige kinderen kunnen goed onderhandelen. Ze weten precies wat ze willen en kunnen dat ook heel overtuigend brengen. Dat maakt het moeilijk om goed te reageren. Als je niet meteen weet of je kind iets wel of niet mag, neem daar dan even de tijd voor. Je kunt aangeven dat je er even over wilt nadenken. Controleer of alles wat je kind zegt klopt en redelijk is. Neem een beslissing en laat je dan niet te veel meeslepen in argumenten en discussies.

Hangerig en vervelend

Sommige kinderen gaan overdreven zielig doen en worden hangerig of vervelend. Dat kan gebeuren als je kind moe is en geen zin meer heeft, bijvoorbeeld tijdens het winkelen. Het is belangrijk voor kinderen om te weten waar ze aan toe zijn. Zeg bijvoorbeeld dat je nog naar één winkel gaat en daarna naar huis. Op die manier geef je je kind duidelijkheid.

Trefwoorden A-Z